قاچاق پاتوژن بیولوژیکی به آمریکا توسط دو محقق چینی نشان میدهد که دولت چین به دنبال ایجاد دردسر برای آمریکا است.
به گزارش عریضه نگار و بر اساس شکایتی که روز سهشنبه ثبت شد، دو پژوهشگر چینی متهم شدهاند که یک عامل بیماریزای زیستی را به ایالات متحده قاچاق کردهاند تا آن را در تابستان گذشته در آزمایشگاه دانشگاه میشیگان مورد مطالعه قرار دهند.
«یونچینگ جیان» ۳۳ ساله و «زونیونگ لیو» ۳۴ ساله، به اتهامات توطئه برای ارتکاب جرم یا فریب ایالات متحده، قاچاق کالا به کشور، ارائه اظهارات نادرست و تقلب در ویزا، بهدلیل وارد کردن قارچ Fusarium graminearum از چین، تحت پیگرد قرار گرفتهاند. این اطلاعات را دادستانی منطقه شرقی ایالت میشیگان اعلام کرده است.
قاچاق پاتوژن بیولوژیکی به آمریکا توسط دو محقق چینی
پم باندی، دادستان کل ایالات متحده، در بیانیهای گفت: «وزارت دادگستری بالاترین مأموریت خود را حفظ امنیت مردم آمریکا و محافظت از کشور در برابر عوامل بیگانه مخرب میداند.»
بر اساس متن شکایت، قارچ Fusarium graminearum یک “سلاح بالقوه زیستی در حوزه کشاورزی” محسوب میشود که میتواند باعث ایجاد بیماری در محصولاتی مانند گندم، ذرت، برنج و جو شود و هر ساله میلیاردها دلار خسارت اقتصادی در جهان به بار میآورد. در شکایت آمده است: «سموم تولیدشده توسط این قارچ میتوانند موجب استفراغ، آسیب کبدی و نقص در تولیدمثل دام و انسان شوند.»
این شکایتنامه ۲۵ صفحهای ادعا نمیکند که متهمان – که بر اساس تحقیقات، در یک رابطه عاطفی بودهاند – قصد داشتهاند قارچ را خارج از محیط آزمایشگاه پخش کنند. با این حال، مشخص شده که لیو از محدودیتهای واردات این ماده آگاه بوده و آن را عمداً در میان دستمالکاغذیهای داخل کولهپشتیاش پنهان کرده است. دکتر دانل هارون، رئیس سابق امنیت داخلی منطقه کلمبیا، به سیانان گفته است: «این نوع قاچاق بسیار نادر است. بیشتر اوقات در چنین پروندههایی، پژوهشگر سعی در خارج کردن اطلاعات یا مواد از آمریکا دارد، نه برعکس.» با این وجود، هارون هشدار داد که پاتوژنی مانند Fusarium میتواند بسیار خطرناک باشد.
او افزود: «اهمیتی ندارد که فرد نیت مثبتی داشته یا نه؛ اگر اشتباهی رخ دهد یا ماده آزاد شود، پیامدهای فاجعهباری خواهد داشت.» این اتهامات در شرایطی مطرح میشوند که دولت ترامپ به دنبال لغو ویزای دانشجویان چینی است؛ بهویژه کسانی که ادعا میشود با «حزب کمونیست چین» در ارتباط هستند یا در حوزههای حساس تحصیل میکنند. وزیر امور خارجه، مارکو روبیو، هفته گذشته این سیاست را اعلام کرده بود.
قاچاق محققان دانشگاهی سر دراز دارد
در ماههای اخیر، وزارت خارجه ایالات متحده تخلفات احتمالی دانشگاهیان در سراسر کشور را هدف قرار داده است، از جمله یک محقق دانشگاه هاروارد که به قاچاق بقایای جنین قورباغه متهم شده بود. مدیر افبیآی، کاش پاتل، در پستی در شبکه اجتماعی X نوشت: «این پرونده یادآور جدی این واقعیت است که حزب کمونیست چین بیوقفه تلاش میکند عوامل و پژوهشگرانی را به مؤسسات آمریکایی نفوذ داده و زنجیره غذایی ما را هدف قرار دهد که پیامدهایی بسیار خطرناک در پی دارد.»
در متن شکایت توضیحی در مورد نیت جیان و لیو برای مطالعه این قارچ ارائه نشده است. اما در ادامه ادعا شده که دولت چین، تحقیقات جیان در زمینه قارچ Fusarium graminearum را در دانشگاه ژجیانگ تأمین مالی کرده است. طبق اسناد یافتشده در گوشی تلفن جیان، او یک فرم ارزیابی سالانه از دانشگاه چینی را امضا کرده که در آن، نتایج پژوهشهای سال گذشتهاش را توضیح داده و سوگند وفاداری به اصول حزب کمونیست چین نیز گنجانده شده بود. رادیو آسیای آزاد پیشتر گزارش داده بود که دهها هزار دانشجوی چینی دریافتکننده بورسیه دولتی، مجبور به امضای چنین فرمهایی هستند.
جیان، که توسط افبیآی دستگیر شده، همچنان در بازداشت به سر میبرد. جلسه دادرسی وی برای تعیین وضعیت بازداشت تا ساعت ۱۳ روز ۱۳ ژوئن به تعویق افتاده است تا وکیل مدافع جدید او بتواند در روند پرونده قرار گیرد. سیانان برای دریافت نظر با وکیل قبلی جیان تماس گرفته است.
طبق گفته مقامات قضایی، لیو در حال حاضر در ایالات متحده حضور ندارد. «جینا بالایا»، مسئول روابط عمومی دادستانی منطقه شرقی میشیگان، اعلام کرد که لیو، پژوهشگر دانشگاه ژجیانگ، در ژوئیه ۲۰۲۴ با ویزای توریستی به آمریکا سفر کرده و سعی داشته چندین نمونه از این قارچ را به صورت قاچاق وارد کند. طبق اسناد، او قارچها را در میان دستمالکاغذهایی پنهان کرده بود چون میدانست اجازه وارد کردن آنها را ندارد.
در این دستمالها، یادداشتی به زبان چینی، کاغذ صافی گرد با حلقههایی کشیده شده بر آن و چهار کیسه پلاستیکی شفاف حاوی تودههای کوچک مواد گیاهی قرمز رنگ پیدا شد. جیان، دوستدختر او، پژوهشگر فوق دکترای آزمایشگاه تعامل گیاه-میکروب در دانشگاه میشیگان است و از اوت ۲۰۲۲ سابقه همکاری با دانشگاهی در تگزاس نیز داشته است.
پای دولت چین در میان است
طبق اسناد، طی این مدت، دولت چین بهصورت مستقیم پروژههای تحقیقاتی جیان در مورد قارچ مورد نظر را پشتیبانی مالی کرده است. همچنین مدارکی وجود دارد که نشان میدهد جیان با فردی دیگر در چین هماهنگ کرده بود تا نمونههایی از این قارچ را سال گذشته برای او ارسال کند. او به آن فرد دستور داده بود که کاغذ صافیها را به قطعات کوچک بریده و در داخل یک کتاب درسی ضخیم مخفی کند.
آن محموله توسط مأموران گمرک و حفاظت مرزی آمریکا شناسایی و پیش از تعیین دقیق محتویات، نابود شد. شخصی که آن را از چین ارسال کرده بود، فعلاً با هیچ اتهامی مواجه نشده است.
دانشگاه میشیگان در بیانیهای اعلام کرد: «هرگونه اقدامی که باعث آسیب، تهدید امنیت ملی یا تضعیف مأموریت عمومی دانشگاه شود را قویاً محکوم میکنیم.» این دانشگاه همچنین تأکید کرد که هیچگونه بودجهای از دولت چین برای افراد متهم دریافت نکرده است.
«لین جیان»، سخنگوی وزارت خارجه چین، در یک نشست خبری گفت از جزئیات این پرونده اطلاعی ندارد، اما افزود: «دولت چین همواره از اتباع خود در خارج از کشور میخواهد به قوانین و مقررات محلی احترام بگذارند و در چارچوب قانون از حقوق قانونی آنها حمایت خواهد کرد.»
بیشتر بخوانید:
